De Ongenode Gast was bij de symbolische opening van Open Monumentendag
NOORDHORN - Een café, een taveerne, een herberg en een woonhuis: het vierhonderd jaar oude pand aan de Langestraat in Noordhorn is het decor tijdens de symbolische opening van de Open Monumentendag 2025. Niet alleen vanwege de huidige, amicale eigenaar, maar ook omdat het pand geschiedenis ademt. Tijdens de opening schoof de Ongenode Gast aan om alvast een voorproefje te krijgen van de pareltjes die in het weekend van 12 en 13 september te zien zijn! Toch blijft de invulling van het programma nog een beetje mysterieus tot op 5 september de officiële opening plaatsvindt. Toch werd er aan het einde van de bijeenkomst een prachtige prijs uitgereikt. Een prachtig versierde taart kon daarbij natuurlijk niet ontbreken.
Als de Ongenode Gast het dorp binnenrijdt, is een vakman bezig om aan de monumentale molen te klussen. Worden de laatste puntjes op de ‘’i’’ gezet voor de Open Monumentendagen? Bij navraag blijkt inderdaad dat ook de molen weer in volle glorie staat te stralen in het weekend van 12 september, nadat de gebroken as onlangs werd gerepareerd. Verderop in het dorp staat natuurlijk nog een prachtig monument. Op de voorgevel pronken de woorden ‘’Hotel Leujes’’. Deze herinnert aan de toenmalige uitbater en de limonade fabrikant. Na de sluiting van het bekende kostuummuseum van de familie Pilat heeft het pand vandaag de dag de functie van woonhuis en bezoekerscentrum waarbij geïnteresseerden kennis kunnen maken met de eeuwenoude historie van het gebouw.
Aan een tafel in de voorkamer staan de porseleinen kopjes al op tafel. We worden welkom geheten door voorzitter van de Stichting, Arnold Bloem, die veel vrolijkheid en enthousiasme uitstraalt. ‘Leuk dat jullie er zijn. Ga vooral zitten.’ Een dame schenkt een bak koffie in en legt met een taartschep een stuk op de schoteltjes van de gasten. De taart is versierd met het logo van de Stichting die ontstaan is na de gemeentelijke herindeling. In de tussentijd heeft een groot deel van het bestuur plaatsgenomen naast de wethouder van cultuur, Bé Schollema.
Hij heeft een persoonlijke binding met monumentale panden en raakt dan ook niet uitgepraat over de historische panden waar hij zelf heeft gewoond in de afgelopen jaren. Hij benadrukt vooral het gegeven dat de Open Monumentendagen voor iedereen bedoeld zijn. ‘Neem ook vooral je kinderen mee, zodat zij ook in aanraking komen met de rijke, lokale geschiedenis en een veelvoud aan pareltjes door de gemeente heen.’ En daar is bij uitstek het evenement voor bedoeld. ‘De Open Monumentendag biedt ons de kans om de rijkdom aan cultuurhistorie in het Westerkwartier te vieren en bloot te stellen aan een breder publiek’, aldus Schollema. ‘Herberg De Gouden Leeuw, met zijn historische waarde en karakteristieke architectuur, vormt de perfecte setting voor opening van dit evenement.’
Tijdens een rondleiding door het pand vertelt Jur Engels van de Historische Kring Fredewalda uit Tolbert over het belang van het verzamelen van archieven. ‘Op die manier leren we toch steeds weer nieuwe dingen. Er zijn nog zoveel aspecten uit de lokale geschiedenis die we nog niet kennen. Daarom werken we intensief met archieven en andere historische verenigingen om zoveel mogelijk informatie over te leveren aan de volgende generatie.’
Daar sluit eigenaar van de Gouden Leeuw, Paul Ros, zich bij aan. Hij heeft veel energie gestoken in het opknappen en restaureren van het pand. ‘Ik vind het belangrijk om het verhaal en de geschiedenis van dit pand door te vertellen aan de bezoekers. Ik kom zelf uit het onderwijs, dus ik heb absoluut geen moeite met het vertellen van ellenlange anekdotes’, lacht hij.
Ook Lex van Wijngaarden is aanwezig bij de symbolische opening om aandacht te vragen voor het monumentale landschap van Middag Humsterland. ‘Het is officieel geen gebouw, maar het kent wel een rijke historie: van de Vroege IJzertijd tot de tijd van de Romeinen en van de middeleeuwen tot de inbraken van de Lauwerszee.’ Hij brengt naar voren dat er binnenkort een wandelroute wordt uitgebracht, waarbij bezoekers en geïnteresseerden ook buiten de Open Monumentendagen een bezoekje kunnen brengen aan het gebied met daarbij aanvullende informatie.
Het thema van dit jaar ‘Architectuur en de Amsterdamse school’ wordt verder toegelicht tijdens de officiële opening op 5 september in het dorpshuis van Ezinge om 19.00 uur. Iedereen is welkom om die opening bij te wonen. Wie weet ontdek jij wel het een nieuw pareltje? De Ongenode Gast hoopt in ieder geval een prachtige molen te bezoeken en de huisjes in het kleinste straatje van Garnwerd te bezichtigen.
