Voedselbank Westerkwartier brengt KookKunstenboek uit: ‘We doen dit met, door en voor kinderen’

Afbeelding
Foto: ERIK VEENSTRA
actueel

GROOTEGAST - Een kookboekje gemaakt door, voor en met kinderen: dat is het doel van het KookKunstenboek, een initiatief van Voedselbank Westerkwartier. Het is een vervolg op het innovatieve project: Samen koken in het Westerkwartier -lekker, eenvoudig en voor iedereen ‘, een kookboek waar gezond eten voor weinig geld centraal staat. Het boek werd gratis verspreid door de gemeente aan klanten van de voedselbank. Na dat succes, was het tijd voor een kindervariant. Kinderen van klanten van Voedselbank Westerkwartier werden gevraagd om mee te koken en daarnaast hun creatieve kant te laten zien. Naast de 48 recepten is het boek gevuld met zelfgemaakte tekeningen en gedichten. ‘Het is meer dan alleen koken’, vertellen Anna Veeneman, vice voorzitter Voedselbank Westerkwartier en Margriet Franken, workshopcoördinator en vormgever van het KookKunstenboek.

Het vorige boek dat in samenwerking met Voedselbank Westerkwartier is uitgebracht, bleek een groot succes. In ‘Samen koken in het Westerkwartier -lekker, eenvoudig en voor iedereen’, staan namelijk gezonde, makkelijke recepten die kunnen worden gemaakt met producten die vaak in het pakket van de Voedselbank voorkomen. Vanwege de grote belangstelling is er zelfs een versie voor alle gemeenten in Groningen gemaakt. In totaal zijn er in de gehele provincie Groningen maar liefst 14.000 kookboeken gedrukt en verspreid. Na dit succes, kwam in het voorjaar van 2023 het volgende project tot stand: het KookKunstenboek. Oud-voorzitter van Voedselbank Westerkwartier Trija Fleer-Niks vertelde voor haar afscheid als voorzitter over een grote wens: namelijk het maken van een kinderkookboek voor kinderen die te maken krijgen met de voedselbank. ‘Zonder haar was het kookboek er nooit gekomen’, zegt Franken. In het KookKunstenboek staan niet alleen koken en eten centraal. Er is ook ruimte voor de creatieve kant van de kinderen. ‘Het is namelijk niet vanzelfsprekend voor iedereen om leuke dingen te kunnen doen’, legt Veeneman uit. ‘Armoede heeft meer gezichten dan de vraag of er voldoende te eten is. Ouders en kinderen worden beperkt op veel dingen. Tegenwoordig zijn er gelukkig veel initiatieven voor kinderen op het gebied van sport en bewegen, maar op het gebied van kunst, cultuur en creatief bezig zijn is er minder. Daarom wilden we deze twee dingen combineren tijdens onze workshops.’

In totaal vonden er daarom vier workshops plaats op de locatie van Voedselbank Westerkwartier in Grootegast. Een groep van in totaal negentien kinderen met leeftijden tussen de acht en twaalf jaar maakten gerechten voor bij het ontbijt, lunch en avondeten. Ook de snacks konden niet ontbreken. Samen met de kookworkshopleiders Annemieke Grimbergen en Gieneke Tillema van ‘Samen koken in het Westerkwartier’, bereidde de groep verschillende gerechten, die niet alleen ‘kidsproof’ waren, maar ook gezond. ‘Het belangrijkste punt is voor ons dat kinderen ontdekken hoeveel plezier je tijdens samen koken kunt hebben. Daarnaast wilden we laten zien hoe mooi en lekker groentes zijn’,  vertelt Franken. ‘En dat is zeker gelukt. Ze waren allemaal zo enthousiast. Het was mooi om te zien dat ze ook van elkaar leerden tijdens het koken. Zo waren er bijvoorbeeld ervaren snijders, maar ook kinderen die dat nog nooit hadden gedaan. Samen gingen ze dan aan de slag. Er was zelfs een jongetje die later kok wilde worden.’ Er werd niet alleen samen gekookt, maar ook werden de gerechten naderhand met elkaar opgegeten. ‘Daar zagen we echt dat eten verbindt. Kinderen die elkaar nooit eerder hadden gezien, raakten met elkaar aan de praat en hadden het gezellig. Wat ook opviel, was dat kinderen allerlei nieuwe dingen durfden te proeven. We hoorden vaak: ‘Ik had verwacht dat het veel viezer was’, vertelt Franken met een glimlach. ‘Ik moet gelijk denken aan de kikkererwten uit de oven die we hadden gemaakt’, reageert Veeneman. ‘Niemand van de kinderen vond dat lekker. Dat bleek net een brug te ver te zijn voor ze. Daarom staat dat recept ook niet in het KookKunstenboek.’ 

Als de gerechten in de oven stonden, kon de groep terecht aan de ‘creatieve tafel’. Tekenen, onder leiding van Jantiena de Vries-Bellinga en Trija Fleer-Niks, haiku’s schrijven met Myra Eeken-Hermans of toch kennis maken met fotografie: op allerlei manieren werden de kinderen uitgedaagd om ook hun creatieve kant te laten zien. ‘Het was mooi om te zien hoe graag de kinderen nieuwe dingen wilden proberen. Kinderen die moeite hadden met schrijven, wisten toch een haiku eruit te krijgen. Daar had ik zo’n bewondering voor’, blikt Franken terug. Alle kunstwerken werden vervolgens in een eigen mapje bewaard. ‘Je kon merken dat de kinderen erg trots waren op wat ze hadden gemaakt. Elke keer werd er goed opgelet of alles wel in hun mapje zou komen. Daarnaast vonden ze het leuk dat hun ontwerpen vervolgens in het KookKunstenboek terecht zouden komen.’ Tijdens het vormgevingsproces heeft Franken de gemaakte werken van de kinderen namelijk verwerkt in het boekje. Zo is de binnenkant van de kaft gevuld met tekeningetjes van groenten en fruit. ‘We vroegen dan aan de kinderen, teken wat voor groente jij leuk of lekker vindt. Of juist heel vies. Op een gegeven moment hadden we heel veel spruitjes’, vertelt Franken lachend. Naast Voedselbank Westerkwartier, Stichting Humanitas en Samen Koken Westerkwartier, zorgde onder andere de hulp van Gemeente Westerkwartier, Taalhuis, Sociaal Werk de Schans en Healthy Ageing Netwerk Noord Nederland ervoor dat het idee van de pilot werkelijkheid werd. De boekjes liggen namelijk klaar om gedrukt te worden. Toch blijft het eindresultaat nog even geheim: het allereerste exemplaar wordt op woensdag 15 mei namelijk uitgereikt aan wethouder Harry Stomphorst onder het toezicht van alle kinderen die hebben meegeholpen. ‘We hopen dat ze allemaal met trots zullen terugkijken naar wat ze hebben gemaakt en dat ze de recepten nog eens gaan maken. En dat ze hierdoor kennis hebben gemaakt met koken en met groenten en fruit’, zegt Veeneman. ‘Het allermooiste zou natuurlijk zijn als we hier alle kinderen van het Westerkwartier mee zouden kunnen bereiken. Hoe we dat willen doen, daarover zijn we nog in gesprek, maar dat er een vervolg komt, is zeker’, besluiten de twee.

UIT DE KRANT